Stichting samen tegen voedselverspilling

De Stichting Samen Tegen Voedselverspilling is een Nederlandse organisatie die zich inzet om Duurzame Ontwikkelingsdoelstelling (SDG) 12.3 van de Verenigde Naties te realiseren in Nederland: halveren van voedselverspilling in 2030 ten opzichte van 2015. De stichting werkt samen met bedrijven, overheden, kennisinstellingen en maatschappelijke organisaties om voedselverspilling te voorkomen, verminderen en verwaarden.

Geschiedenis

De stichting werd opgericht op 5 december 2018 en ontstond uit de Taskforce Circular Economy in Food. Deze taskforce kwam weer voort uit het REFRESH-project (Resource Efficient Food and dRink for the Entire Supply cHain), een EU-initiatief gericht op SDG 12.3. Tussen 2014 en 2019 werkten partners uit Europa en China daarin samen om kennis te verzamelen en nieuwe manieren te testen om voedselverspilling te verminderen.

Sinds 1 juli 2019 heeft de stichting Samen Tegen Voedselverspilling de status van Algemeen Nut Beogende Instelling (ANBI).

Organisatie

De directeur van de stichting is Toine Timmermans. Het bestuur wordt geleid door uit Gerda Verburg (voorzitter) en bestaat verder uit Gerhard de Ruiter, Henk Flipsen, Irénke Meekma en Debora van der Zee. Myriam Meertens is bestuursadviseur. Dragende organisaties van de stichting zijn gemeente Meierijstad, het ministerie van LVVN, Provincie Noord-Brabant, het Voedingscentrum en Wageningen University & Research.  

Doelstellingen en aanpak

De stichting streeft ernaar om de voedselverspilling in Nederland in 2030 met 50% te verminderen ten opzichte van 2015. Dit gebeurt via een ‘systemische’ aanpak waarbij samenwerking centraal staat. Concrete activiteiten zijn gericht op:

1. Monitoring & Impact: Het meten en monitoren van voedselverspilling om effectieve oplossingen te ontwikkelen.

1. Samenwerking in de voedselketen: Initiatieven en kennis bundelen binnen de gehele keten.

1. Consumentenbetrokkenheid: Landelijke campagnes om bewustwording te vergroten, zoals de jaarlijkse Verspillingsvrije Week.

1. Spelregels veranderen: Samenwerking met overheden en bedrijven om beleidsaanpassingen te stimuleren.

Volgens de Monitor Voedselverspilling¹ van Wageningen University & Research werd in 2015 jaarlijks in Nederland circa 2 miljard kilo voedsel verspild. Het streven is om voor 2030 jaarlijks 1 miljard kilo extra voedsel binnen het voedselsysteem te benutten. Uit cijfers van Eurostat² blijkt dat het totaal aan voedselverspilling in Nederland inmiddels is afgenomen met 20%.

Impact en relevantie

Voedselverspilling draagt wereldwijd bij aan 8-10% van de broeikasgasuitstoot. In Nederland wordt naar schatting een kwart van het voedsel verspild, wat zowel economische als ecologische schade veroorzaakt. Als het geproduceerde voedsel uiteindelijk niet gegeten wordt, zijn al die energie, grondstoffen, uitstoot en kosten voor niets geweest. Vermindering van voedselverspilling speelt een cruciale rol in het behalen van klimaatdoelstellingen. Uit onderzoek blijkt dat het tegengaan van voedselverspilling een van de meest impactvolle acties is om CO₂ uitstoot te verminderen³.

Doordat minder verspilling leidt tot een efficiënter gebruik van beschikbare grondstoffen en de producten zelf, draagt het ook bij aan voedselzekerheid. Het maakt Nederland minder afhankelijk van de wereldwijde grondstoffenmarkt.  

Uit onderzoek⁴ van het Voedingscentrum blijkt dat huishoudens jaarlijks per persoon circa 33,4 kilo goed voedsel weggooien. Verminderen van voedselverspilling draagt daarom ook bij aan de sociale agenda: een evenwichtige beschikbaarheid van goed en gezond voedsel voor iedereen.

Internationaal

Nederland wordt internationaal erkend als koploper in de aanpak van voedselverspilling. In juni 2024 organiseerde de stichting de conferentie Towards Halving Food Waste in Europe in Veghel. Daarnaast neemt de stichting deel aan internationale samenwerkingsprojecten en vertegenwoordigt ze Nederland in organisaties zoals End Food Waste Australia.

Samenwerkingen

De stichting werkt samen met circa 110 stakeholders, waaronder bedrijven, kennisinstellingen en overheden. Gezamenlijke projecten richten zich op bewustwording, innovatie en beleidshervormingen. Voor consumenten organiseert de stichting campagnes in samenwerking met het Voedingscentrum, zoals het gebruik van hulpmiddelen als het Eetmaatje en de Eerst op-tape.